Vì sao Ngân hàng Nhà nước lại giảm lãi suất điều hành?

18

Ngân hàng nhà nước ra quyết định giảm lãi suất điều hành trong tuần vừa rồi là một động thái được cho là có mục đích ổn định lại mặt bằng lãi suất ở trên thị trường, qua đó cũng tác động một cách gián tiếp lên tỉ giá.

Nhưng vì sao lãi suất điều hành vốn đã nằm im lìm suốt 2 năm qua lại là công cụ được lựa chọn?

Khoảng tiềm năng phát triển còn nhỏ hẹp của chính sách tỷ giá

Ngân hàng Nhà nước nếu muốn tác động đến tỷ giá trong thời điểm này sẽ có khá nhiều lựa chọn. Một phương án là có thể nâng thâm tỷ  giá trung tâm để có thể định hướng cho thị trường. Trong đầu khoảng tháng 8 và đầu tháng 9, chính sách này cũng đã được áp dụng tuy nhiên kết quả đạt được lại chưa được như mong đợi, giá mua bán tại thị trường và các nhà băng lại có diễn biến ngược chiều.

Cách thức này có hạn chế là không thể cứ tăng tỷ giá trung tâm mãi được, điều đó có thể dẫn đến việc vượt mục tiêu 2% đã được đề ra trong năm 2019.

ngân hàng nhà nước giảm lãi suất điều hành

Để có được cơ chế tỷ giá trung tâm, cần dựa vào 3 yếu tố sau đây để tính toán: diễn biến tỷ giá bình quân gia quyền ở thị trường ngoại tệ liên ngân hàng của ngày trước đó; diễn biến tỷ giá thị trường quốc tế của 8 nước có quan hệ thương mại với Việt Nam; cuối cùng là các cân đối tiền tệ, kinh tế vĩ mô…

Với yếu tố đầu tiên, có thể thấy thời gian gần đây giá mua bán liên ngân hàng vẫn khá ổn định. Với yếu tố ngoại tệ, đồng Dolar Mỹ có điều chỉnh trở lại trên thị trường, đồng tiền nhân dân tệ cũng đang có dấu hiệu phục hồi sau thời gian tụt giá.

Khi đó thì thương mại hàng hóa, thanh toán tại Việt Nam cán cân đang ở mức thặng dư suốt từ đầu năm 2019 đến nay. Chính vì vậy Ngân hàng Nhà nước không có cơ sở gì để cứ mãi tiếp tục để tỷ giá trung tâm tăng mạnh cả. 

Thêm một giải pháp khác là tỷ giá trung tâm đã duy trì ở 3% trong suốt thời gian qua, nay có thể mở rộng biên độ gơn để cho thị trường có thể xác định giá mua bán ở một khoảng trống rộng hơn. Tuy thế thì có vẻ tỷ giá trong tâm cũng chả có nhiều tác động lên thị trường trong thời gian gần đây, thế cho nên việc nới rộng biên độ thì cũng không mang đến được giệu quả khả quan hơn. 

Một cách khác cũng khá được sử dụng thường xuyên đó là các nhà quản điều hành mua ngoại tệ để can thiệp vào thị trường, giúp cho tăng lượng dự trữ ngoại hối, bơm thêm tiền VNĐ, rút bớt tiền ngoại ra khỏi thị trường.

Tuy nhiên đây cũng chỉ là một giải pháp có tính hiệu quả chưa được rõ ràng. Lại có thêm phần rào cản là lượng ngoại tệ mua vào cũng có giới hạn. Cùng với đó việc bơm tiền VNĐ vào thị trường rất có thể dẫn đến việc gia tăng áp lực lên lạm phát. Cùng với đó là nguy cơ bị Mỹ đánh giá là thao túng tiền tệ. 

Vì sao lãi suất điều hành được lựa chọn?

Với việc giảm tỷ lệ dự trữ bắt buộc, Ngân hàng Nhà nước có thể tác động đến tỷ giá, và ổn định mặt bằng lãi suất hiện nay. 

Tuy nhiên tỷ lệ dự trữ bắt buộc tiền VNĐ ở hệ thống các ngân hàng Việt Nam đang ở mức quá thấp, và đã duy trì trong suốt thời gian dài từ năm 2009 đến bây giờ.

Tuy có thể giúp giải phóng cho các tổ chức tín dụng 1 lượng lớn thanh khoản, nhưng lại không thể hiện rõ điều mà nhà quản lý mong muốn đó là giảm lãi suất. 

Nếu như chính sách giảm tỷ lệ dự trữ bắt buộc được áp dụng, các ngân hàng có thanh khoản dồi dào sẽ tự nguyện giảm lãi suất, nhưng cũng sẽ cò không ít ngân hàng khác không giảm lãi suất như mong muốn từ nhà quản lý.

giảm lãi suất điều hàng

Việc giảm DTBB này cũng gây ảnh hưởng đến tất cả các tổ chức tín dụng. Trong khi đó nếu giảm lãi suất điều hành thì chỉ gây ảnh hưởng đến các ngân hàng, nên từ đó Ngân hàng Nhà nước cũng có thêm sự lựa chọn để có thể định hướng chính sách theo mong muốn của mình.

Việc giảm lãi suất điều hành trong thời điểm này có thể thấy là lựa chọn tốt nhất, phù hợp nhất để thực hiện kỳ vọng giảm lãi suất trên thị trường trong thời gian tới. Giảm lãi suất với số lượng nhỏ cũng chưa tạo nên áp lực lên lạm phát. Với phương thức này thì Ngân hàng Nhà nước vẫn còn nhiều dự địa chính sách để có thể áp dụng cho các giai đoạn sắp tới. 

>>> Cập nhật tin tức tài chính, ngân hàng tại VietnamBiz